Restafval in Middelburg neemt met een derde af na invoering betaling

De hoeveelheid restafval per inwoner is in Middelburg vorig jaar met een derde afgenomen tot 148 kg. Het jaar ervoor was dat nog 225 kg. Volgens de gemeente is de forse daling het gevolg van de invoering van Diftar, het systeem voor verbeteren van de afvalscheiding waarbij moet worden betaald voor het weggooien van restafval. Maandag praat de raadscommissie Ruimte over anderhalf jaar Diftar.

Het principe is simpel: hoe meer afval gescheiden wordt, des te minder restafval er overblijft. Dat kun je bereiken door als gemeente burgers te laten betalen voor het aanbieden van restafval. Het weggooien van groente-fruit-tuinafval (GFT), plastic, metalen en drinkverpakkingenafval (PMD) en glas is daarentegen gratis. Het gaat dus om gedifferentieerde (verschillende) tarieven, afgekort Diftar.

Middelburg voerde op 1 januari 2021 Diftar in. Burgers moeten vanaf die datum naast de afvalstoffenheffing extra betalen voor het aanbieden van restafval. Tenminste, als ze meer dan drie keer per jaar een grote grijze rolcontainer (240 liter) aan de weg zetten, meer dan vijf keer een kleine grijze kliko (100 liter) of meer dan achttien keer storten in de ondergrondse afvalcontainer.

Nog meer scheiding mogelijk

Door dit extra betalen is de hoeveelheid restafval vorig jaar met een derde gedaald in Middelburg. Met de 148 kg per inwoner per jaar scoort de stad nu het beste van alle gemeenten in Zeeland. Vlissingen is daarentegen hekkensluiter met 302 kg, meer dan het dubbele van Middelburg. Maar die stad rekent geen extra kosten voor het aanbieden van restafval.  

Die 148 kg vindt Middelburg zeker een mooi resultaat, maar de landelijke ambitie ligt nog hoger. In 2020 had de hoeveelheid restafval per inwoner gemiddeld in Nederland al moeten dalen tot 100 kg. In 2025 zou dat 30 kg moeten zijn. Dat gaat dus niet lukken, zoveel is wel zeker.

Minder restafval betekent dus meer hergebruik. Voor PMD nam het hergebruik vorig jaar in Middelburg met de helft toe, voor GFT met 13 procent en glas 3 procent. Maar het kan nog beter: uit sorteerproeven bleek dat er voor nog 49 kg extra GFT uit het restafval zou kunnen worden gehaald, 13 kg extra PMD en 3,6 kg extra glas.

Maatschappelijk draagvlak

Bij het debat over de invoering van Diftar stond de gemeenteraad erop dat ook werd gekeken naar het maatschappelijk draagvlak. Om dat te onderzoeken hield Middelburg in mei en juni van dit jaar een enquête onder de inwoners. Hieruit bleek dat de helft van de ondervraagden door het nieuwe systeem beter afval is gaan scheiden: 30 procent een beetje beter, 22 procent veel beter. 41 procent gaf aan altijd al het afval te scheiden. De meerderheid (58 procent) was tevreden dat men nu de eigen afvalkosten kon beïnvloeden. Iets meer dan de helft (54 procent) bleek voorstander te zijn van Diftar, 38 procent vond het niets en de rest had geen mening.

Omruilen container

Er was ook kritiek: zo vonden diverse ondervraagden het slecht dat ze de grote grijze kliko niet konden ruilen voor een kleine, waardoor ze hem vaker aan de straat zouden kunnen zetten tegen een lager tarief. Maar bij de invoering van Diftar heeft Middelburg besloten om standaard met grote rolcontainers te werken. Die zijn makkelijker te legen en vallen minder snel uit de grijper van de vuilniswagen. Volgens de gemeente is een grote kliko per liter inhoud net zo duur in het gebruik als een kleine. Omdat Middelburg bij invoering van Diftar de kliko’s heeft gechipt (zie foto), zou het omruilen van grote voor kleine rolcontainers een kostbare operatie worden.

Meer GF-zuilen en tuinkorven

Ook vinden veel mensen dat de PMD-container te ver weg van hun woning staat. Volgens de gemeente bestaat er echter geen norm binnen hoeveel meter van een woning er minimaal zo’n container aanwezig moet zijn. Wel komen er zestig GF-zuilen (voor groente-, fruitafval en etensresten) en vijf tuinkorven (voor snoeiafval) bij. Die komen in wijken waar de bewoners geen achterom hebben om een grijze en groene kliko te bewaren.

Verhoging tarief

De tarieven voor het aan de weg zetten van een grijze kliko zijn dit jaar in Middelburg 8 euro per keer voor een grote, 4,56 euro voor een kleine en 1,33 euro voor gebruik van een ondergrondse container. Over het tarief voor volgend jaar neemt de gemeenteraad op 10 november een besluit.

Het is bekend dat hoe duurder het inleveren van restafval is, hoe minder er wordt aangeboden. Op basis van landelijke cijfers maakt Middelburg deze rekensom: een tarief van 4 tot 8 euro voor een grote rolcontainer levert een gemiddelde hoeveelheid restafval op van 110 tot 130 kg per inwoner. Bij een tarief van 9 tot 14 euro daalt dat naar 80 tot 110 kg. En bij een tarief van 15 euro of meer blijft er maar 45 tot 65 kg over. Maar één ding is zo goed als zeker: met zo’n forse verhoging van het tarief daalt tegelijkertijd het maatschappelijk draagvlak voor Diftar.